Jak uniknąć hipoglikemii

Ćwiczenia fizyczne można podzielić na dwa typy: anaerobowe i aerobowe. Ćwiczenia anaerobowe charakteryzują się większą intensywnością pracy mięśni (np. biegi sprinterskie, podnoszenie ciężarów, hokej). W przypadku ćwiczeń aerobowych mięśnie pracują mniej intensywnie (bieganie na dłuższych dystansach, jazda na rowerze, wioślarstwo, pływanie i inne sporty wytrzymałościowe). Wiele form wysiłku aerobowego obejmuje krótkie fazy wysiłku anaerobowego (np. piłka nożna). Ćwiczenia anaerobowe są krótkotrwałe (czasami zaledwie kilka sekund), jednak na skutek wydzielania adrenaliny i glukagonu mogą powodować znaczny wzrost poziomu glukozy we krwi. Zwiększona ilość glukozy we krwi ma na ogół charakter przejściowy i trwa to od 30 do 60 minut, po czym w okresie kilku godzin po zakończeniu wysiłku może wystąpić hipoglikemia. Wysiłek aerobowy obniża zazwyczaj poziom glukozy we krwi zarówno w trakcie jego trwania (typowo w okresie 20–60 minut od rozpoczęcia ćwiczenia), jak i po jego zakończeniu.
Aby uniknąć hipoglikemii, zaleca się przed rozpoczęciem ćwiczenia podniesienie stężenia glukozy we krwi do co najmniej 120 mg/dl (6,7 mmol/l). Aby ustalić, czy przed rozpoczęciem wysiłku glikemia wzrasta, czy spada, konieczne może się okazać wykonanie dodatkowo kilku testów poziomu glukozy w odstępach średnio co 30 minut. Jeśli przed typowo aerobowym ćwiczeniem poziom glukozy jest niższy niż 90 mg/dl (5 mmol/l) i nie wzrasta, istnieje wysokie ryzyko wystąpienia hipoglikemii podczas wysiłku. Jeżeli przed wysiłkiem wystąpił epizod hipoglikemii (nawet poprzedniej nocy), ryzyko hipoglikemii w trakcie wysiłku fizycznego może być wyższe. Jeżeli ćwiczenie odbywa się w ciągu 2 godzin przed posiłkiem, trzeba na ogół obniżyć dawkę bolusa o 30–50%.
W przypadku długotrwałych ćwiczeń (90 minut lub dłużej) konieczna może być jeszcze większa redukcja dawki insuliny.
W jednym z badań narciarze biegowi z cukrzycą typu 1 mogli kontynuować wysiłek przez kilka godzin po obniżeniu przedposiłkowej dawki insuliny o 80%, zaś w przypadku redukcji dawki o 50% kontynuacja wysiłku możłiwa była tylko przez 90 minut.
U niektórych osób obniżenie przedposiłkowej dawki insuliny może powodować początkowy wzrost stężenia glukozy we krwi, co zmniejsza ich wydolność fizyczną.
W takim przypadku, aby zapewnić sobie jak najlepszą wydolność, prawdopodobnie lepiej spożyć dodatkową ilość węglowodanów niż redukować dawkę insuliny. Jeśli ćwiczysz mięśnie nóg, insulina wstrzyknięta do uda zostanie dosyć szybko wchłonięta
z tkanki podskórnej (szybciej w przypadku insuliny krótkodziałającej niż szybkodziałającej). Jeśli insulina zostanie wstrzyknięta na tyle głęboko, aby trafić do mięśnia, wówczas zostanie wchłonięta o wiele szybciej, co skutkuje ryzykiem wystąpienia hipoglikemii. Należy pamiętać, że sam wysiłek fizyczny nie obniży stężenia glukozy we krwi i aby mogło to nastąpić, potrzebna jest insulina.
Glukoza we krwi potrzebuje insuliny, aby trafić do komórek mięśniowych. Tempo wychwytu glukozy przez komórki mięśniowe dorosłego człowieka podczas typowych ćwiczeń wynosi w przybliżeniu 8–12 g glukozy na godzinę. Ilość ta może zwiększyć się nawet dwukrotnie, jeśli wykonywany jest ciężki wysiłek fizyczny. Podczas wysiłku fizycznego zwiększają się we krwi stężenia takich hormonów jak adrenalina, glukagon oraz kortyzol. Wątroba uwalnia zmagazynowaną glukozę oraz wytwarza nową glukozę
z białek. Gdyby wątroba nie mogła zwiększyć produkcji glukozy, wówczas podczas wysiłku poziom glukozy we krwi spadałby w tempie około 2 mg/dl (0,1 mmol/l) na minutę, szybko prowadząc do hipoglikemii. Wysokie stężenie insuliny we krwi niweluje produkcję glukozy w wątrobie, co również zwiększa ryzyko hipoglikemii. U osób bez cukrzycy stężenie insuliny we krwi podczas wysiłku spada.
Prezentowana treść opiera się na informacjach zawartych w książce dr. Ragnara Hanasa pt. „Cukrzyca typu 1 u dzieci, młodzieży i dorosłych”. Książka ta prostym językiem opisuje cukrzycę, co ułatwia lepsze zrozumienie istoty tej choroby
i zagadnień z nią związanych. Kliknij tutaj, aby zamówić książkę dr. Hanasa online.











Strona LifeScan.pl jest publikowana przez Johnson & Johnson Poland sp. z o.o. jest zarejestrowana w Polsce, zarejestrowana siedziba: Warszawa, kod 02-135, ulica Iłżecka 24, jest jedynym podmiotem odpowiedzialnym za zawartość tej strony, chyba że zaznaczono inaczej. Niniejsza strona jest przeznaczona dla klientów zamieszkałych w Polsce.